جالب است بدانید که کارفرما و پیمانکار دو نقش متفاوت ولی در عین حال مکمل یکدیگر دارند. کارفرما یک شخص حقیقی یا حقوقی است که برای برای انجام پروژههایش از یک پیمانکار که او هم یک شخص حقیقی یا حقوقی است، درخواست میکند تا خدماتی را برای او انجام دهد.
آنچه میخوانید
امروزه کمابیش همه افراد با عبارات کارفرما، کارگر و پیمانکار سروکار دارند. گاهی بدون اینکه معنی کامل آنها را بدانند یا اینکه از تفاوت کارفرما و پیمانکار آگاه باشند آنها را در گفتوگوهایشان و برخی قراردادهایشان بکار میبرند. شما هم اگر در طول عمرتان با کارهای پروژهای برخورد کرده باشید. قطعا به عبارات کارفرما و پیمانکار در این قراردادها برخورد کردهاید.و یا ضمن کار از آنها استفاده کرده اید .اما آیا به درستی از مفهوم این دو عبارت اطلاع دارید؟ درست و بجا از آنها استفاده میکنید ؟ تفاوت کارفرما و پیمانکار را میدانید؟ در ادامه این متن قصد داریم به این سوالات پاسخ کاملی ارائه دهیم.
کارفرما کیست؟
قبل از پرداختن به تفاوت کارفرما و پیمانکار ابتدا بهتر است با معنی و مفهوم این دو آشنا شوید. براساس ماده ۳ قانون کار: ” کارفرما شخصی است حقیقی یا حقوقی که کارگر به درخواست او در مقابل دریافت حق السعی کار می کند.” و همینطور به موجب آییننامه پیمانکاری مصوب ۱۳۸۸/۱۲/۳ شورای عالی حفاظت فنی : ” کارفرما یا مقاطعه دهنده شخصی حقیقی و یا حقوقی است که اجرای عملیات موضوع پیمان را بر اساس اسناد و مدارک به پیمانکار واگذار می نماید در ضمن نمایندگان ایشان در حکم کارفرما خواهند بود.”
گرچه در قرارداد پیمانکاری، تعریف کارفرما بر اساس قوانین قرارداد پیمانکاری تعیین میشود.
در تعریفی فنی از کارفرما ، میتوان گفت:” کارفرما، فرد حقیقی یا حقوقی است که به عنوان یک طرف امضاکننده قرارداد جهت اجرای عملیات مورد توافق در قرارداد با طرف دیگر یعنی پیمانکار، مشاور یا کارگر همکاری میکند.
در حوزه ساختمانی کارفرما به شخصی که صاحب پروژه است نیز اطلاق میشود. بنابراین همانطور که از عبارت کارفرما به چشم میخورد، او فرمان کار را به پیمانکار میدهد. اما کارفرما چه کارهایی انجام میدهد که او را از سایر افراد دستاندرکار پروژه متمایز میکند. نکته مهم راجع به وظایف کارفرما در قرارداد پیمانکاری، انتخاب پیمانکار است. این کارفرماست که انجام تعهدات راجع به قرارداد پیمانکاری را برعهده دارد. و همینطور پیشرفت پروژه را کنترل میکند. به طور کلی موفقیت یک پروژهکاری به چگونگی مدیریت کارفرما بستگی دارد. اما طرف دیگر قرارداد پیمانکاری،پیمانکار است.در ادامه به توضیح این عبارت می پردازیم.
پیمانکار کیست؟
به موجب همان آییننامه شورای عالی حفاظت فنی؛ ” پیمانکار شخصی حقیقی یا حقوقی ذیصلاحی است که بر اساس اسناد و مدارک پیمان ،مسئولیت اجرای عملیات پیمان را به عهده میگیرد.” درتعریف حقوقی پیمانکار نیز میتوان گفت: پیمانکار (Contractor) شخصی حقیقی یا حقوقی است که طی امضای پیمان (قرارداد) با کارفرما، متعهد به اجرای موضوع مورد پیمان میشود. پیمانکار موظف به انجام کاری است که توسط کارفرما در قرارداد به او محول شده است. پیمانکار وظیفه دارد کلیه مقرات ایمنی را در پروژه رعایت کند . حق بیمه کارگران را پرداخت کند. و طبق زمانبندی های قرارداد پروژه را تحویل کارفرما دهد. در ادامه به چند مورد از تفاوتهای کارفرما و پیمانکار اشاره میکنیم.
تفاوتهای کارفرما و پیمانکار
کارفرما و پیمانکار به وسیله قرارداد پیمانکاری به هم متصل میشوند. تا پروژه را پیش ببرند. اما تفاوت کارفرما و پیمانکار به عنوان دوطرف این قرارداد در چیست؟ چه چیزی این دو را از هم متمایز میکند؟
ده تفاوت کارفرما و پیمانکار به ترتیب زیر است:
- این کارفرماست که برای یک پروژه پیمانکار مناسب را انتخاب میکند.
- پیمانکار موظف به انجام کارهاییست که کارفرما طبق قرارداد به او سپرده است.
- کارفرما مسئول بیمه کردن پرسنل در پروژه است اما پیمانکار مسئول پرداخت حق بیمه به آنهاست.
- کنترل پیشرفت پروژه با کارفرما است و پیشبرد پروژه با پیمانکار
- پیمانکار نماینده فنی صاحبکار (کارفرما) در پروژه است و باید تمام مراحل کار را به کارفرما گزارش دهد.
- انتخاب نوع قرارداد پیمانکاری با کارفرما است و برطبق آن پیمانکار را انتخاب میکند.
- تعیین زمانبندی پروژه با کارفرما است و انجام هر مرحله کار با پیمانکار است.
- کارفرما میتواند قراردادش را با پیمانکار در صورت دیدن تخلف فسخ کند.
- کارفرما میتواند هر زمان پروژه را خاتمه دهد.
- کارفرما بیش از هر کس دیگر در قرارداد پیمانکاری، موظف به اجرای قانون و توجه به اصول درست قرارداد است.
بیشتر بخوانید : بودجه بندی چیست؟
سخن پایانی
حال که با تفاوت کارفرما و پیمانکار آشنا شدید بهتر است برای این که دچار دردسرهای ناشی از عدم نوشتن قرارداد یا نوشتن قراردادی نامناسب نشوید، با یک مشاور حقوقی در زمینه قراردادها مشورت کنید.
پرسش و پاسخ متداول
پیمانکار اصلی و پیمانکار فرعی چه تفاوتی دارند؟
پیمانکار اصلی شخص یا شرکتی است که نقش اصلی برای اجرای قرارداد پیمانکاری را برعهده دارد. پیمانکار فرعی هم شخص یا شرکتی است که پیمانکار اصلی با او برای اجرای بخشی از امور، قراردادی را تنظیم میکند و او موظف است بر طبق قرارداد، تعهدات خود را انجام دهد.
مزایای کار به صورت پیمانکاری چیست؟
کار بهصورت پیمانکاری به افراد این امکان را میدهد که بهطور مستقل و با انعطافپذیری بالا به انجام پروژهها بپردازند. این نوع همکاری، به ویژه برای کسانی که به دنبال استقلال در محیط کار و امکان انتخاب پروژههای مختلف هستند، گزینهای جذاب به شمار میرود. پیمانکاران میتوانند تصمیمات متعددی از جمله نوع پروژهها، زمانبندی و هزینهها را خودشان تعیین کنند.
عوامل تخلف از شرایط عمومی پیمان شامل چند مورد می شود؟
عوامل تخلف از شرایط عمومی پیمان شامل مواردی مانند عدم رعایت مفاد قانونی، نقض تعهدات قراردادی، ضعف در نظارت و اجرا، و تغییرات غیرمجاز در مفاد قرارداد میشود.